Filosofie Scheurkalender 2010 (24)

‘De mens is het enige dier dat nadenkt over zijn toekomst.’ (Daniel Gilbert, Stumbling on happiness , 2005) Volgens de Amerikaanse bestseller-psycholoog Gilbert belooft iedere psycholoog om ooit een zin te schrijven of uit te spreken die begint met ‘De mens is het enige dier dat…’. In zijn boek Stumbling on happiness lost Gilbert voor…

Filosofie Scheurkalender 2010 (23)

‘Zoals zij het zag, waren er geen woorden om te benoemen wat er was gebeurd, er bestond geen gemeenschappelijke taal waarin twee verstandige volwassenen zulke gebeurtenissen aan elkaar konden uitleggen.’ (Ian McEwan, On Chesil Beach, 2007) Wie de roman On Chesil Beach niet gelezen heeft, zou na het zien van dit citaat kunnen denken dat…

Filosofie Scheurkalender 2010 (22)

‘Ik ben tweemaal geboren: de eerste keer als een babymeisje, op een opmerkelijke smogloze dag in Detroit in januari 1960; en daarna opnieuw, als een tienerjongen, in een EHBO in de buurt van Petoskey, Michigan, in augustus 1974.’ (Jeffrey Eugenides, Middlesex, 2003) Het leven is mysterieus, maar van een paar dingen denken we zeker te…

Filosofie Scheurkalender 2010 (21)

‘Dat is de verborgen boodschap van de kir, dat is wat de sashimi moet vertellen, achter de caipirinha zit een verhaal: het verhaal van Tirza’s vader, het verhaal met de goede afloop.’ (Arnon Grunberg, Tirza, 2006) Hoe kun je bewijzen dat je leven is geslaagd? Hoe kun je aantonen dat je een goede vader bent…

Filosofie Scheurkalender 2010 (20)

‘Roddelen, dat was het middel van de zwakke om voor zichzelf monsters te scheppen, en die met zijn mond te bestrijden en af te straffen.’ (A.F.Th. van der Heijden, Het hof van Barmhartigheid, 1996) In Het Hof van Barmhartigheid, het eerste boek van het derde deel van de cyclus De tandeloze tijd van A.F.Th van…

Filosofie Scheurkalender 2010 (19)

‘Voor ons mensen is ons eerste gebod: er moet iets gebeuren.’ (Chuck Palahniuk, Haunted, 2005) In de roman Haunted van Chuck Palahniuk laat een groep mensen zich vrijwillig opsluiten om onder begeleiding een meesterwerk te schrijven. Maar het verblijf valt tegen en de inspiratie blijft weg. Wanneer de verveling begint en de deur naar de…

Filosofie Scheurkalender 2010 (18)

‘Deze wereld is rechtvaardig noch onrechtvaardig, zoals ook een loterij of roulette niet rechtvaardig is of onrechtvaardig, alleen maar toevallig, willekeurig, grillig en onbegrijpelijk voor wie een verklaring zoekt voor zijn verlies.’ (Arnon Grunberg, De mensheid zij geprezen, 2001) In het ironische essay De mensheid zij geprezen, Grunbergs versie van de Lof der Zotheid van…

Filosofie Scheurkalender 2010 (17)

‘De schrijver had de keuze tussen zwijgend wachten op betere tijden of een modus vivendi voor zichzelf vinden.’ (J. Bernlef, Publiek Geheim, 1987) In een van Bernlefs bekendste romans, Publiek Geheim, schrijft hij over artistieke dilemma’s in het communistische oosten van Europa. Schrijvers wilden dat hun werk gepubliceerd werd en worstelden met de vraag op…

Filosofie Scheurkalender 2010 (16)

‘Wij kunnen ons nooit zoveel toekomst voorstellen als we verleden hebben.’ (Cees Nooteboom, Allerzielen, 1998) De roman Allerzielen van Nooteboom begint met een woord, dat op het moment zelf niet genoemd wordt en zich toch in de gedachten van zowel hoofdpersoon als lezer vasthaakt: geschiedenis. De documentairemaker Arthur Daane wandelt door Berlijn, een stad die…

Filosofie Scheurkalender 2010 (15)

‘God tutoyeren was een misverstand geweest.’ (Esther Gerritsen, De kleine miezerige god, 2008) In de derde roman van Esther Gerritsen volgen we de gedachten, handelingen en angsten van Dominique, een jonge vrouw die onlangs naar Amsterdam is verhuisd. Als dramatherapeute werkt zij dagelijks met neurotische personen, maar ze weigert zichzelf met een kritische blik te…